İnseminasyon (Aşılama)

Suni döllenme olarak bilinen intrauterin inseminasyon (IU) yani aşılama tedavisi, sperm örneğinin yıkama sürecinden geçirilmesiyle hazırlanır. Daha sonra erkek partner (veya donörün) spermi, önceden tespit edilen yumurtlama takvimine uygun rahim boynundan (serviks) rahime yerleştirilir. Bu tedavi yöntemi, fertilite (doğurganlık) tedavisinden daha kolay ve cerrahi operasyonlara göre basit bir uygulamadır.

A-IUI / AI (AŞILAMA)

  • Aşılama nedir?
  • Kaç çeşit aşılama vardır?
  • Aşılama çeşitleri nelerdir?
  • Donör sperm ile aşılamanın gerekli olduğu haller nelerdir?
  • Aşılama nasıl gerçekleştirilir?
  • Pozitif hamilelik oranları nedir?
  • Başarılı olma oranı nedir?

AŞILAMA NEDİR?

Intrauterin İnseminasyon (veya IUI) ve Aşılama (veya AI) aynı anlama gelmektedir. Suni döllenme olarak bilinen intrauterin inseminasyon (IU) yani aşılama tedavisi, sperm örneğinin yıkama sürecinden geçirilmesiyle hazırlanır. Daha sonra erkek partner (veya donörün) spermi, önceden tespit edilen yumurtlama takvimine uygun rahim boynundan(serviks) rahime yerleştirilir. Bu tedavi yöntemi, fertilite(doğurganlık) tedavisinden daha kolay ve cerrahi operasyonlara göre basit bir uygulamadır.

KAÇ ÇEŞİT AŞILAMA VARDIR?

Farklı şekillerde uygulanan IUI tedavisini öncelikle DOĞAL DÖNGÜ ve YAPAY HORMON STİMÜLASYONU olarak 2 farklı yöntem olarak açıklayalım.

Doğal döngü: Kadının adet takviminin doğal döngüsüne bağlı olarak hiçbir medikal takviye olmaksızın süreç yönetilmektedir.

Yapay hormon stimülasyonu (veya ovülasyon indüksiyonu): Bu yöntem ise, kadının yumurtalıklarını sürece uygun hazırlamak amacıyla medikal takviye içermektedir. Letrozole veya FSH (folikül uyarıcı hormonlar) iğneleri ile ovülasyona yol açmakta veya düzene koymaktadır.

Sperm örneği, kişinin partnerinden suni aşılama veya sperm bankasından donör spermi ile suni aşılama yöntemleriyle tedarik edilir. Analiz edilen meni örneği içerisinden hareket derecelerine göre doğru sperm tespit edilir, konsantre amacıyla yıkanır. Hazırlanan örnek, spekulum (kaşık) ve bir kateter yardımıyla uzmanlarca rahim boşluğuna aşılama yöntemiyle yerleştirilir.

AŞILAMA ÇEŞİTLERİ NELERDİR?

Bebek sahibi olmak isteyen kadınlarda ideal süreç; 3 seneden daha az bir zaman diliminde anne olmayı arzulayan,normal veya kabul edilebilir yumurtalık rezervi, rahim tülerinden en az birinin açık, normale yakın meni kalitesi olan 35 yaşına kadar olan dönemdir.

Donör spermine ihtiyaç duyulan haller nelerdir?

  • Sperm değerlerinde önemli değişiklikler,
  • Erkeğe bağlı çok ciddi bir faktörden dolayı daha önce yapılmış olan diğer yardımcı üreme tekniklerinin (intrasitoplazmik sperm enjeksiyonu ile in vitro fertilizasyon) başarısız olması.
  • Erkek partnerde genetik hastalık taşıma riskine karşılık gerçekleştirilen preimplantasyon genetik tanı(PGD) yönteminde tespit edilememiş veya kişisel nedenlerle onay verilmeyen preimplantasyon genetik tanı(PGD) süreci harici tespit edilememiş genetik hastalık taşıması
  • Cinsel yolla bulaşan hastalıkların sperm yıkama testinde tespit edilmesi.( Hepatit B, Hepatit C, sifilis ve AIDS)
  • Kadının kişisel tercihi doğrultusunda erkek bir partnerinin olmadığı haller (bekar kadınlar veya kadın partneri olan kadınlar)

AŞILAMA NASIL GERÇEKLEŞTİRİLİR?

Adet döneminin ikinci veya  üçüncü günü yumurtalık stimülasyonu uygulanır. Her defasında kişiselleştirilmiş bir protokol ile ovaryen foliküllerinin büyümesini uyaran hormonlar tatbik edilir. Uzman doktorumuz tarafından 8-10 günlük yumurta gelişimini uyaran tedavi hastaya uygun dozda balanarak vajinal ultrasonografi ile takip edilir.

Nihayetinde, 18-20 milimetrelik bir folikül varlığının tespiti ile hCG hormonları enjekte edilerek yumurtlama sağlanır. Aşılama sürecinin takvimi belirlenir. (normalde hCG uygulandıktan 36 saat sonra).

Erkek partner, bir sperm örneğini aşılamadan 2-3 saat önce verir. Donör spermi kullanılıyorsa, kadının kan grubu ve Rh’si ile  kadının fiziksel özelliklerine (fenotip) uygun şekilde çözdürülür. 

Aşılama işlemi, laboratuvar hazırlığını takiben uygulanır. Bu işlem anestezi, analjezi veya anksiyolitik alınmasını gerektirmeyen  ağrısız ancak hassasiyet ile yapılması gereken bir tedavidir.

Jinekolojik muayene sürecine benzer bir yöntemle hasta 10/15 dk arası uzanır. Günlük hayatı etkileyen hiçbir yan etki veya faktör gözlemlenmez. Adet takviminde gözlemlenecek değişiklikler takip edilir. Aşılama tarihinde 15 gün sonra kanda gebelik testi ile sonuç değerlendirilir.

POZİTİF HAMİLELİK ORANLARI NEDİR? BAŞARILI OLMA ORANI NEDİR?

Aşılamanın başarısı ve pozitif hamilelik oranları istatistiksel olarak %20-25 kabul edilebilir. Bu oran ilk 3-4 aşılama için de geçerlidir ve devamındaki uygulamalarda başarı oranı düşer. Dolayısıyla 3-4 seferden sonra suni aşılama yöntemi tavsiye edilmez.